وبلاگ
دلایل یکسره شدن کمپرسور باد چیست؟
دلایل یکسره شدن کمپرسور باد؛ کمپرسور هوا یکی از تجهیزات مهم در کارگاهها، کارخانهها، تعمیرگاهها و بسیاری از مشاغل صنعتی است که وظیفه تولید و ذخیره هوای فشرده را بر عهده دارد.
در حالت عادی، کمپرسور پس از رسیدن فشار مخزن به مقدار تعیینشده باید بهصورت خودکار خاموش شود و زمانی که فشار کاهش پیدا میکند، دوباره شروع به کار کند.
اگر دستگاه بدون توقف کار کند و حتی پس از پر شدن مخزن خاموش نشود، احتمال وجود یک ایراد فنی در سیستم زیاد است.
شناخت دلایل یکسره شدن کمپرسور باد اهمیت زیادی دارد؛ زیرا ادامه کار دستگاه در چنین شرایطی میتواند باعث افزایش مصرف برق، استهلاک قطعات، داغ شدن موتور و حتی خرابی کامل کمپرسور شود.
در این مطلب مهمترین علتهای یکسره کار کردن کمپرسور باد، روشهای تشخیص مشکل و راههای جلوگیری از این اتفاق را بررسی میکنیم.
فهرست مطالب
یکسره شدن کمپرسور باد به چه معناست؟
کمپرسورهای باد معمولاً دارای سیستمی برای کنترل فشار هستند.
زمانی که فشار مخزن به حد مشخصی برسد، پرشر سوئیچ یا کلید اتومات فرمان توقف موتور را صادر میکند.
پس از مصرف مقداری از هوای مخزن و کاهش فشار، دستگاه دوباره روشن میشود.
بنابراین روشن و خاموش شدن دورهای کمپرسور یک رفتار طبیعی محسوب میشود.
مشکل زمانی ایجاد میشود که موتور کمپرسور بدون وقفه کار کند و فشار مخزن نیز به حد لازم نرسد یا با وجود رسیدن فشار به مقدار تعیینشده، دستگاه همچنان روشن باقی بماند.
در چنین شرایطی باید دلایل یکسره شدن کمپرسور باد بررسی شود؛ زیرا ممکن است مشکل از نشتی ساده هوا تا خرابی قطعات مهم داخلی دستگاه باشد.
دلایل یکسره شدن کمپرسور باد
یکی از رایجترین دلایل یکسره شدن کمپرسور باد، خرابی پرشر سوئیچ است.
این قطعه وظیفه کنترل روشن و خاموش شدن موتور را بر اساس فشار داخل مخزن بر عهده دارد.
زمانی که فشار مخزن به مقدار تعیینشده میرسد، پرشر سوئیچ باید جریان برق موتور را قطع کند.
اگر این قطعه خراب شود یا تنظیمات آن به هم بخورد، فرمان قطع برق صادر نمیشود و کمپرسور به کار خود ادامه میدهد.
در برخی موارد ممکن است کنتاکتهای داخلی پرشر سوئیچ به یکدیگر بچسبند.
همچنین تنظیم نادرست فشار قطع و وصل میتواند موجب شود دستگاه برای رسیدن به فشاری بالاتر از توان واقعی خود بهصورت مداوم کار کند.
بررسی و تنظیم این قطعه باید با توجه به مشخصات فنی کمپرسور انجام شود.
وجود نشتی در سیستم هوای فشرده
نشتی هوا یکی دیگر از مهمترین عواملی است که باعث کارکرد مداوم کمپرسور میشود.
اگر هوا از مخزن، شلنگها، اتصالات یا شیرها خارج شود، فشار سیستم به مقدار مورد نیاز نمیرسد.
در نتیجه کمپرسور تصور میکند هنوز مخزن به اندازه کافی پر نشده و بدون توقف به تولید هوای فشرده ادامه میدهد.
برای پیدا کردن نشتی میتوان محل اتصالات را بررسی کرد.
یکی از روشهای ساده، استفاده از محلول آب و کف صابون است.
اگر محلول روی اتصال قرار گیرد و حباب ایجاد شود، احتمال وجود نشتی در همان بخش زیاد است.
نشتیهای کوچک نیز نباید نادیده گرفته شوند؛ زیرا علاوه بر یکسره شدن کمپرسور باد، میتوانند مصرف انرژی دستگاه را به شکل قابل توجهی افزایش دهند.
خرابی یا نشتی شیر یکطرفه
شیر یکطرفه در کمپرسور اجازه میدهد هوای فشرده وارد مخزن شود، اما مانع برگشت آن به سمت پمپ کمپرسور میشود.
اگر این شیر خراب شده یا بهدرستی بسته نشود، بخشی از هوای فشرده از مخزن به سمت واحد هواساز بازمیگردد.
در نتیجه فشار مخزن کاهش یافته و کمپرسور مجبور میشود مدت بیشتری کار کند.
در برخی موارد خرابی شیر یکطرفه باعث میشود دستگاه تقریباً هیچگاه به فشار خاموش شدن نرسد.
بررسی شیر یکطرفه یکی از مراحل مهم عیبیابی در زمان بررسی دلایل یکسره شدن کمپرسور باد محسوب میشود.
گرفتگی فیلتر هوای کمپرسور
کمپرسور برای تولید هوای فشرده ابتدا باید هوای محیط را وارد واحد هواساز کند.
این هوا از طریق فیلتر ورودی عبور میکند تا گردوغبار و آلودگیها وارد سیستم نشوند.
اگر فیلتر هوا به دلیل تجمع گردوغبار یا آلودگی مسدود شود، میزان هوای ورودی کاهش پیدا میکند.
در چنین شرایطی کمپرسور برای پر کردن مخزن به زمان بیشتری نیاز دارد.
در موارد شدید، دستگاه نمیتواند فشار مورد نیاز را تولید کند و در نتیجه موتور بهصورت مداوم روشن باقی میماند.
تمیز کردن یا تعویض دورهای فیلتر هوا یکی از سادهترین روشها برای جلوگیری از بروز این مشکل است.
فرسودگی رینگ پیستون یا سیلندر
در کمپرسورهای پیستونی، حرکت پیستون درون سیلندر باعث فشرده شدن هوا میشود.
رینگهای پیستون نقش مهمی در جلوگیری از نشت فشار در داخل سیلندر دارند.
با گذشت زمان ممکن است رینگها ساییده شوند یا سطح داخلی سیلندر دچار فرسودگی شود.
در این حالت بخشی از فشار تولیدشده از کنار پیستون نشت میکند و راندمان واحد هواساز کاهش مییابد.
یکی از نشانههای این مشکل آن است که کمپرسور مدت زیادی کار میکند اما فشار مخزن بهسختی افزایش پیدا میکند.
در چنین شرایطی احتمال نیاز به تعمیر واحد هواساز، تعویض رینگ یا بررسی وضعیت سیلندر وجود دارد.
خرابی سوپاپهای کمپرسور
سوپاپهای ورودی و خروجی نقش مهمی در عملکرد کمپرسور دارند.
این قطعات جریان ورود و خروج هوا در سیلندر را کنترل میکنند.
اگر سوپاپها شکسته، فرسوده یا کثیف شوند، ممکن است هوا بهدرستی فشرده نشود.
در نتیجه ظرفیت تولید هوای کمپرسور کاهش پیدا میکند.
یکی از نتایج خرابی سوپاپها، افزایش زمان پر شدن مخزن و یکسره کار کردن موتور است.
در کمپرسورهای قدیمی که مدت زیادی کار کردهاند، بررسی سوپاپها هنگام عیبیابی اهمیت ویژهای دارد.
مصرف هوای بیشتر از ظرفیت کمپرسور
همیشه یکسره شدن کمپرسور به معنای خرابی دستگاه نیست.
گاهی تجهیزات متصل به کمپرسور بیش از ظرفیت آن هوا مصرف میکنند.
برای مثال ممکن است چند ابزار پنوماتیک بهطور همزمان به یک کمپرسور کوچک متصل شده باشند.
در این شرایط میزان هوایی که از مخزن خارج میشود تقریباً برابر یا بیشتر از هوایی است که دستگاه تولید میکند.
در نتیجه فشار مخزن هیچگاه به حد توقف نمیرسد و کمپرسور بهصورت دائم کار میکند.
برای حل این مشکل باید ظرفیت هوادهی کمپرسور با میزان مصرف تجهیزات مقایسه شود.
در صورت بالا بودن مصرف، استفاده از کمپرسور با ظرفیت بیشتر یا کاهش تعداد تجهیزات همزمان میتواند راهکار مناسبی باشد.
تنظیم نبودن فشار کمپرسور
تنظیم اشتباه فشار نیز از دیگر دلایل یکسره شدن کمپرسور باد است.
هر کمپرسور دارای فشار کاری مشخصی است و نباید فشار قطع دستگاه بیشتر از توان واحد هواساز تنظیم شود.
برای مثال اگر یک کمپرسور توان تولید فشار ۸ بار داشته باشد اما پرشر سوئیچ روی فشار بسیار بالاتری تنظیم شده باشد، دستگاه دائماً تلاش میکند به فشاری برسد که عملاً قادر به تولید آن نیست.
این وضعیت علاوه بر کارکرد مداوم، فشار زیادی به موتور و قطعات مکانیکی وارد میکند.
تنظیم فشار باید بر اساس توصیه سازنده و مشخصات درجشده روی دستگاه انجام شود.
خرابی واشر سرسیلندر
واشر سرسیلندر وظیفه آببندی بخشهای مختلف واحد هواساز را بر عهده دارد.
سوختگی یا خرابی این واشر میتواند باعث نشت هوا میان کانالهای داخلی کمپرسور شود.
در نتیجه بخشی از فشار تولیدشده از بین میرود و راندمان دستگاه کاهش پیدا میکند.
یکی از نشانههای احتمالی خرابی واشر سرسیلندر، طولانی شدن زمان پر شدن مخزن و کاهش قدرت تولید فشار است.
برای تشخیص دقیق این مشکل معمولاً لازم است سرسیلندر توسط تعمیرکار باز و قطعات داخلی بررسی شوند.
خرابی گیج فشار
گاهی ممکن است کمپرسور عملکرد نسبتاً طبیعی داشته باشد اما گیج فشار مقدار صحیحی را نشان ندهد.
در چنین شرایطی کاربر تصور میکند فشار مخزن افزایش پیدا نمیکند.
خرابی گیج بهتنهایی معمولاً دلیل مستقیم یکسره شدن موتور نیست، اما میتواند عیبیابی دستگاه را دشوار کند.
بنابراین هنگام بررسی کمپرسور بهتر است عملکرد فشارسنج نیز کنترل شود تا مقدار واقعی فشار مشخص باشد.
داغ شدن بیش از حد کمپرسور
کارکرد طولانی کمپرسور باعث افزایش دمای موتور و واحد هواساز میشود.
اگر سیستم خنککاری دستگاه مناسب نباشد یا کمپرسور در محیطی با تهویه ضعیف نصب شده باشد، دمای آن ممکن است بیش از حد بالا برود.
در حالت عادی، کمپرسور باید بین دورههای کاری فرصت استراحت داشته باشد.
یکسره کار کردن دستگاه این فرصت را از بین میبرد.
ادامه این وضعیت میتواند باعث کاهش عمر روغن، آسیب دیدن سیمپیچ موتور، فرسودگی قطعات و خرابی جدی کمپرسور شود.
چگونه علت یکسره شدن کمپرسور باد را پیدا کنیم؟
برای عیبیابی بهتر است ابتدا موارد سادهتر بررسی شوند.
در مرحله اول فشار مخزن و عملکرد پرشر سوئیچ را کنترل کنید.
سپس تمام شلنگها، شیرها و اتصالات را از نظر نشتی مورد بررسی قرار دهید.
پس از آن فیلتر ورودی هوا و شیر یکطرفه را بررسی کنید.
اگر دستگاه همچنان نمیتواند فشار لازم را تولید کند، احتمال وجود مشکل در بخشهایی مانند رینگ پیستون، سیلندر، سوپاپها یا واشر سرسیلندر وجود دارد.
باز کردن قطعات داخلی کمپرسور بدون دانش فنی میتواند موجب آسیب بیشتر شود؛ بنابراین تعمیر بخشهای اصلی بهتر است توسط فرد متخصص انجام شود.
آیا یکسره کار کردن کمپرسور خطرناک است؟
بله، ادامه فعالیت کمپرسور در این شرایط میتواند پیامدهای مختلفی داشته باشد.
افزایش مصرف برق، استهلاک موتور، بالا رفتن دمای دستگاه، کاهش عمر قطعات و افزایش احتمال سوختن سیمپیچ از جمله مشکلاتی هستند که ممکن است ایجاد شوند.
همچنین اگر سیستم کنترل فشار دچار مشکل شده باشد، افزایش بیش از حد فشار مخزن میتواند خطرناک باشد.
البته کمپرسورهای استاندارد معمولاً دارای شیر اطمینان هستند، اما نباید تنها به این قطعه برای کنترل فشار متکی بود.
بهتر است به محض مشاهده عملکرد غیرطبیعی، دستگاه خاموش شده و علت مشکل بررسی شود.
چگونه از یکسره شدن کمپرسور جلوگیری کنیم؟
سرویس دورهای نقش مهمی در جلوگیری از بسیاری از مشکلات کمپرسور دارد.
تمیز کردن فیلتر هوا، بررسی روغن در مدلهای روغنی، تخلیه آب جمعشده در مخزن، کنترل نشتی اتصالات و بررسی سلامت پرشر سوئیچ از جمله اقداماتی هستند که باید بهصورت منظم انجام شوند.
همچنین بهتر است ظرفیت کمپرسور متناسب با میزان مصرف هوای تجهیزات انتخاب شود.
استفاده دائمی از یک کمپرسور کوچک برای تأمین هوای چند دستگاه پرمصرف، فشار زیادی به موتور وارد کرده و عمر دستگاه را کاهش میدهد.
جمعبندی
دلایل یکسره شدن کمپرسور باد میتواند از مشکلات سادهای مانند نشتی هوا یا گرفتگی فیلتر تا ایرادهای جدیتری مانند خرابی پرشر سوئیچ، رینگ پیستون، سوپاپها یا واشر سرسیلندر متفاوت باشد.
همچنین بالا بودن میزان مصرف هوا نسبت به ظرفیت کمپرسور میتواند بدون وجود خرابی فنی باعث کارکرد مداوم دستگاه شود.
در زمان مشاهده این مشکل، ابتدا باید فشار مخزن، نشتی سیستم، فیلتر هوا، پرشر سوئیچ و شیر یکطرفه بررسی شوند.
اگر کمپرسور همچنان قادر به رسیدن به فشار مورد نظر نیست، بهتر است بخشهای داخلی واحد هواساز توسط تعمیرکار متخصص بررسی شوند.
رسیدگی سریع به علت یکسره کار کردن کمپرسور علاوه بر کاهش مصرف انرژی، از داغ شدن موتور، فرسودگی قطعات و هزینههای سنگین تعمیر جلوگیری میکند.
سرویس منظم و انتخاب کمپرسور متناسب با نیاز مصرفی نیز بهترین راه برای افزایش عمر دستگاه و حفظ عملکرد پایدار آن است.
